|
Hanzeatycki Elbląg w świetle badań
archeologicznych na Starym Mieście
Elbląg założony w 1237r., będący do 1309 r.
stolicą Państwa Zakonnego odegrał ważną rolę w
Związku Miast Hanzeatyckich. Dogodne położenie
miasta, wczesne zorganizowanie własnej stoczni,
rozwój rzemiosł związanych z budową statków,
spowodował szybkie wejście Elbląga w orbitę
działalności gospodarczej Europy, zwłaszcza
północnej. Handel i żegluga odgrywające
dominującą rolę w życiu miasta znalazły swoje
symboliczne odzwierciedlenie m.in. w wizerunku
kogi na elbląskiej pieczeni miejskiej z 1242r.:
charakterystycznego statku używanego w handlu na
północy Europy od XI do XV wieku.
Morskie kontakty Elbląga odnotowywane są na
przestrzeni całej jego historii, m.in. na
podstawie informacji z taryf celnych,
przywilejów kupieckich, zezwoleń na wymianę
towarów. Z analizy tych źródeł poznajemy
składniki tego handlu, miejsca pobytu elbląskich
statków czy porty macierzyste jednostek
zawijających do Elbląga. Te podstawowe
informacje wzbogacane są o źródła
archeologiczne. Systematycznie prowadzone od 26
lat badania archeologiczne Starego Miasta
dostarczyły dziesiątków tysięcy wspaniałych
przedmiotów, obrazujących życie codzienne
dawnych mieszkańców Elbląga. Wymiana handlowa
praktycznie z całą Europą ( Francja, Anglia,
Hiszpania, Włochy, Belgia, Holandia, Skandynawia
itd.) spowodowała, że na starówce znajdujemy
luksusowe wyroby szklane, ceramikę, wyroby
metalowe, kościane, rogowe. Większość tych
towarów przybywała do Elbląga drogą morską w
ramach wymiany handlowej. Chociaż są też
niewielkie grupy wyrobów, np. XV_ wieczna
mauretańska ceramika z Hiszpanii czy też oprawki
rogowe do noży z Paryża, które elblążanie
nabywali okazyjnie, traktując je jako prezenty
dla najbliższych. Wszystkie te wyroby stanowiły
zaspokojenie własnych ponadstandardowych
potrzeb. Elbląskie zbiory obiektów
archeologicznych pochodzące z badań na Starym
Mieście stanowią najbogatszy zbiór na Pomorzu i
należą do jednego z największych w kręgu miast
hanzeatyckich.
Grażyna Nawrolska
Zdjęcia pochodzą ze zbiorów Pracowni Archeologii
Miast Muzeum Historyczno- Archeologicznego w
Elblągu
|