Bez względu na ogromne potrzeby w różnych sferach życia społeczno-ekonomicznego i ograniczone środki finansowe za priorytetowe kierunki w dziedzinie kultury uznaje się:
- ochronę dziedzictwa narodowego,
- edukację kulturalną dzieci i młodzieży,
- pomoc sferze książki i rozwój czytelnictwa.
Wymienione kierunki są zgodne z polityką kulturalną państwa. Ich realizacja będzie się odbywała we współdziałaniu samorządu miasta z administracją samorządową innych szczebli oraz administracją państwową, a także samorządowych instytucji kultury z innymi instytucjami funkcjonującymi w mieście. Świadomość dbałości o odbudowę i stan dziedzictwa kulturowego wpływa na podnoszenie jakości życia mieszkańców miasta, na ich poczucie tożsamości.
 

       Wiedza o przeszłości oraz zakorzenienie w tradycji są gwarancją tożsamości i autonomii kultury narodowej.
Przekazywanie dziedzictwa kulturowego odbywa się przede wszystkim poprzez przyjęcie wartości tkwiących w bezpośrednim społecznym, kulturowym i przyrodniczym otoczeniu człowieka. Dlatego bardzo istotne jest wspieranie działalności instytucji kultury i organizacji pozarządowych jako ośrodków skupiania społeczności lokalnej oraz miejsca wyzwalania różnorodnych form jej aktywności kulturalnej.
Kulturę narodową wzbogaca dziedzictwo kultury ludowej – sztuka ludowa, zwyczaje i obrzędowość.
        Ochrona dziedzictwa kulturowego przyczynia się do budowy tożsamości regionalnej, co jest podstawą spójności przekształceń społeczno-kulturowych współczesnej Europy. Dbałość o to dziedzictwo służyć będzie podnoszeniu konkurencyjności miasta.

Główne zadania i przedsięwzięcia:
1. Pielęgnowanie i odtwarzanie dorobku kulturalnego miasta:
    - kontynuacja badań archeologicznych na Starym Mieście,
    - odbudowa Starego Miasta z zachowaniem historycznego układu
      urbanistyczno-architektonicznego,
    - stała opieka nad materialnym i technicznym stanem zabytków
      architektury, rzeźby, form przestrzennych, inspirowanie stosownych
      funkcji użytkowych, dbałość o informację o randze obiektu,
    - permanentna rewindykacja na rzecz miasta ruchomych obiektów
      zabytkowych,
    - wspieranie działalności zmierzającej do rekonstrukcji osady TRUSO;
      przygotowanie projektu zagospodarowania turystycznego TRUSO jako
      obiektu historycznego i środowiskowego,
    - współorganizowanie międzynarodowych konferencji naukowych
      związanych tematycznie z odbudową Elbląskiej Starówki,
    - realizacja wydawnictw naukowych i popularnonaukowych z zakresu
      historii Elbląga.
2. Wspieranie przedsięwzięć pielęgnujących wartości kultury narodowej
    oraz kultury ludowej i folkloru.
3. Promowanie inicjatyw dotyczących kultury mniejszości narodowych – jako
    czynnika wzbogacającego kulturę ogólnopolską, dbałość o warunki
    zachowania różnic kulturowych.
4. Promocja twórców elbląskich.
5. Inspirowanie i wspieranie działalności popularnonaukowej, oświatowej i
    edukacyjnej organizacji pozarządowych.
 

        Edukacja stanowi podstawę działań większości instytucji kultury w mieście, zajmują się nią również organizacje pozarządowe.
Najskuteczniejszą formą edukacji kulturalnej jest aktywne uczestnictwo w kulturze. Stąd amatorski ruch artystyczny dzieci i młodzieży wspierany będzie w sposób szczególny.
Zbliżenie do Europy i przyszła integracja z krajami Unii stwarza konieczność włączenia do programów edukacyjnych treści zawierających wiedzę o historii i współczesnym europejskim dziedzictwie kulturowym. Merytoryczne założenia programowe edukacji w placówkach artystycznych i kulturalnych będą systematycznie doskonalone i poszerzane.

Zadania i przedsięwzięcia:
1. Umacnianie podstawowych ogniw systemu edukacji kulturalnej:
    szkolnictwa, instytucji kultury (zwłaszcza bibliotek), organizacji
    pozarządowych.
2. Sprawowanie mecenatu nad dziecięcymi i młodzieżowymi zespołami
    amatorskiego ruchu artystycznego.
3. Rozszerzanie współpracy instytucji kultury z placówkami oświatowymi w
    zakresie realizacji wspólnych przedsięwzięć edukacyjnych.
4. Współudział w organizacji przeglądów, konkursów, koncertów, festiwali
    promujących i prezentujących dziecięcą i młodzieżową twórczość
    artystyczną (w dziedzinie muzyki, tańca, plastyki, literatury).
 

       Słowo drukowane długo jeszcze pozostanie podstawowym nośnikiem wartości kulturalnych.
Mimo bogactwa publikacji książkowych, wszelkich kompendiów wiedzy, słowników i encyklopedii, obecny stan dostępności słowa drukowanego nie odpowiada potrzebom. Jednym z powodów są wysokie ceny książek często przekraczające możliwości przeciętnej rodziny. Obawy budzi też stan rynku prasowego, na którym rozpowszechniają się tytuły o małej wartości poznawczej i wątpliwej ważności podkreślające wszechobecność kultury masowej i przenoszonej przez nią treści i wartości uproszczonej wizji świata – recept na szczęście i dostatek. Dlatego bardzo istotnym zadaniem będzie wspieranie wszelkich przedsięwzięć i inicjatyw mających na celu ochronę słowa drukowanego, podkreślanie roli aktywnego uczestnictwa w kulturze wysokiej i eksponowanie walorów kanonu literatury narodowej i powszechnej.
Z tym związany jest obowiązek ochrony i promowania piękna języka ojczystego.

Zadania i przedsięwzięcia:
1. Poszerzenie formuły działania Biblioteki Elbląskiej:
    - kontynuacja prac mających na celu przejęcie zbiorów Biblioteki
      Elbląskiej z UMK w Toruniu (do połowy 2001 r.) oraz rozproszonych,
      będących w posiadaniu innych bibliotek i instytucji,
    - powiększanie księgozbioru w bibliotekach na terenie miasta.
2. Promowanie i wspieranie działań kultywujących i promujących piękno i
    normy języka polskiego.
3. Wspieranie działań promujących miejscowe środowisko literackie.
4. Promocja wydawnictw o szczególnym znaczeniu dla kultury miasta i
    regionu.

Realizacja celu, podcelów i zadań wymaga:
- tworzenia warunków dla powszechnego kontaktu mieszkańców miasta z
  kulturą i sztuką,
- promocji kulturalnej Elbląga w kraju i za granicą,
- współdziałania ze środkami masowego przekazu w zakresie rozwoju
  i upowszechniania kultury,
- podjęcia zadań inwestycyjnych, remontowych i modernizacyjnych,
  a w szczególności:
  - rekonstrukcji dwóch zabytkowych kamieniczek przy ul. Św. Ducha 1-2
    dla potrzeb muzeum, m.in. w celu rozszerzenia funkcji pracowni
    specjalistycznych tej instytucji:
    • Pracowni Archeologii Pradziejowej i Wczesnośredniowiecznej,
    • Pracowni Archeologii Miast;
  - remontu i modernizacji budynku Gimnazjum i Podzamcza – Muzeum,
  - remontu i modernizacji filii bibliotecznych Biblioteki Elbląskiej,
  - kompleksowego remontu Centrum Sztuki – Galeria El.